†

Huta "Romania"

Hutę "Romania" wybudował  Christian Gustav von Kramsta, pochodzący ze Świebodzic, który nabył od polskich właścicieli majątki Gzichów i Zagórze. Do majątku gzichowskiego należało całe obecne centrum miasta Sosnowca - Ostra Górka, Pogoń i Dańdówka. Huta miała 20 pieców i zatrudniała 175 robotników. W 1882 r. produkcja cynku wyniosła 1328 ton, co stanowiło 30,55 % produkcji całej Kongresówki. Zakład został zamknięty wskutek urzędowego zakazu wznoszenia budowli w pasie przygranicznym, co uniemożliwiło modernizację huty. Budynek huty zlokalizowany był w rejonie obecnego skrzyżowania al. Zwycięstwa i ul. Śmigielskiego.

Na nowej osi urbanistycznej wytyczonej w tatach dwudziestych XXw., od narożnika obecnych ulic 3 Maja i Małachowskiego w kierunku prostopadłym do rzeki Czarnej Przemszy, na terenie Al. Zwycięstwa, znajdowały się wcześniej m.in. hałda oraz huty cynkowe "Romania" i "Emma", które zaprzestały działalności przed 1918 r. Były to tereny  w bezpośrednim sąsiedztwie starego, carskiego Sosnowca. Po likwidacji hut teren nadawał się do ponownego zagospodarowania. Pod utworzenie nowej dzielnicy wytyczono pole o kształcie nieregularnego wieloboku, o powierzchni ponad 20 ha. Oprócz głównego placu z ratuszem miały powstać dwa mniejsze – na przedłużeniu ulicy przebiegającej wzdłuż wschodniej elewacji gmachu, czyli przyszłej Mościckiego.

Większość neistniejących obecnie budynków przy ul. Modrzejowskiej została wybudowana dla potrzeb ówczesnych pracowników obu hut.