Pałac

Pałac w Janowie jest przykładem rezydencji w stylu historyzującym. Najstarsza, północna część założenia pałacowo-folwarcznego w Janowie została zbudowana w 2. poł. XVIII w. Obejmowała ona rezydencję i spichlerz. W 1. poł. XIX w. powstały kolejne obiekty folwarczne (stajnia, owczarnia, stodoły i spichlerze). Ok. 1900 r. majątek zakupiła rodzina Moll. Wtedy też nastąpiła gruntowna przebudowa części rezydencjonalnej. Pałac rozbudowano, a wokół parku postawiono ogrodzenie z budynkiem bramnym i altaną. Właścicielami majątku w Janowie w 2. poł. XVIII w. byli von Tschirsky; następnie przeszedł on na własność rodziny Geppert, potem rodziny Pfeilów (ok. 1846 r.) i rodziny Winkler (4. ćw. XIX w.). Na początku XX w. pałac kupiła rodzina Moll. Po 1945 r. majątek upaństwowiono i włączono w struktury PGR. Obecnie pałac znajduje się w prywatnych rękach. Pałac w Janowie znajduje się w północno-wschodniej części miejscowości, na terenie założenia pałacowo-parkowo-folwarcznego, otoczonego murowanym ogrodzeniem z bramą wjazdową od strony zachodniej. Po stronie północnej jest drugi wjazd, a założenie przylega do łuku drogi prowadzącej z Pogorzeli do Łosiowa.
Budynek znajduje się w pn. części założenia i jest otoczony parkiem. W jego najbliższym sąsiedztwie znajdują się spichlerz (na zach.) oraz altana (na wsch.). Pałac jest murowany z cegły z otynkowanymi elewacjami. Po przebudowie obiektu na pocz. XX w. główna jego część założona jest na planie prostokąta z dwoma skrzydłami od pn. (przy wsch. i zach. narożniku) oraz dobudowanym, łamanym skrzydłem od wschodu. Obiekt nakryty jest dachem mansardowym, odrębnym nad każdą z części i urozmaiconym licznymi szczytami facjat i lukarn. Zwieńczenie skrzydła wsch. stanowi ośmioboczna wieża, w górnej partii otoczona tarasem i nakryta kopulastym hełmem. Bryła pałacu jest zróżnicowana i zasadniczo dwukondygnacyjna z mieszkalnym poddaszem i piwnicami. Elewacje artykułowane są prostokątnymi otworami okiennymi o różnych rozmiarach. Wejście do pałacu mieści się na głównej osi elewacji zach. i poprzedzone jest biegiem schodów. Nad wejściem zbudowano obszerny taras i dwuosiową facjatę. Elewacja pd. w środkowej części poprzedzona jest biegiem schodów i zwieńczona trójkątną sześcioosiową facjatą. W dolnej kondygnacji osi wsch. znajduje się trójboczny wykusz. Skrzydła elewacji pn. składają się z dwóch części - jedno i dwukondygnacyjnej. Wyższe części zwieńczone są trójkątnym naczółkiem z wolutowymi spływami, a niższe ujęte są wykuszami. W części wsch. znajduje się loggia. Z wystroju pierwszego pałacu zachował się jeden z późnobarokowych portali, a z czasu dwudziestowiecznej przebudowy zachowała się część neostylowego wystroju i detalu architektonicznego. Dostęp do obiektu ograniczony. Własność prywatna.
Oprac. Aleksandra Ziółkowska, OT NID w Opolu, 14.11.2015 r.
Źródło:

https://zabytek.pl/pl/obiekty/palac-3114

(CC BY-NC-ND 3.0)