Pałac Zamoyskich

Dzisiejszy łabuński pałac z zabudowaniami pochodzi z XVIII wieku.W 1706r. w drodze zapisu testamentowego po Marcinie Zamoyskim, Łabunie otrzymał jego syn Józef Tomasz. Ordynat Józef Tomasz był bezdzietny i po jego śmierci dobra łabuńskie odziedziczył jego brat, VI Ordynat Michał Zdzisław. Miał on trzech synów, z których Janowi Jakubowi żonatemu z Ludwiką Poniatowską (siostrą króla) przypadły Łabunie. Ordynat Jakub bardzo upodobał sobie Łabunie i często przebywał tu nawet wówczas, gdy stał na czele Ordynacji. Mieszkając w starym dworze rozpoczął około 1740r. budowę nowego pałacu. Budowa pałacu i urządzanie otaczającego go parku trwały do 1760r. Przypuszczalnym architektem był Jerzy de Kawe. Pierwsze drobne remonty były wykonywane w pałacu w latach 1767-1771, gdy wcześniej stacjonował tu pułk piechoty rosyjskiej, który wyruszył później przeciw wojskom konfederacji barskiej. Po pobycie Moskali, którzy w pomieszczeniach reprezentacyjnych urządzali ogniska i palili boazerię, pałac wymagał restauracji. Intensywne prace prowadzono tu w latach 1772-1781, gdy Jan Jakub Zamojski był Ordynatem i jednolity wątek murów pałacu wskazuje, że budowany był na nowo od fundamentów. W latach 1778-1779 powstały budynki gospodarcze zwane „chałupkami”, zakończono porządkowanie ogrodu, pobudowano oranżerię i szopy w ogrodzie. Ostateczne ukończenie budowy miało miejsce w 1783r. Dziś powiedzielibyśmy, ze w pierwszym etapie budowy powstał sam pałac, obie oficyny z łącznikami a także „Kasztelanówka”. Nazwa tego małego budynku, pierwszego na prawo od bramy wjazdowej wzięła się stąd, że według tradycji mieszkała tam żona Jana Jakuba Zamoyskiego. Ich małżeństwo nie było udane i Ludwika, córka Kasztelana krakowskiego Stanisława Poniatowskiego (ojca króla Stanisława Augusta) mieszkała nie w samym pałacu, ale w tym właśnie domku. Stąd od córki Kasztelana wzięła się jego nazwa. Wybuch I wojny światowej przeszkodził w realizacji tych zamierzeń. W czasie działań wojennych Szeptyccy wyemigrowali do Odessy na Krym. Wyjechali tam za radą lekarzy, by leczyć klimatycznie chorą na gruźlicę jedną z córek, Różę. Przebywali tam w domu sióstr Franciszkanek Misjonarek Maryi na zaproszenie siostry Marii od św. Jana ( Marii Drzewieckiej). Po powrocie z Rosji w 1918 r. Szeptyccy zastali pałac Zamoyskich niemal w ruinie. Hrabia przygotowywał realizację ostatniej woli jego zmarłej córki Róży, przekazania pałacu i parku siostrom Franciszkankom Misjonarkom Maryi.W 1940 r. wkraczający Niemcy aresztowali hrabiego Aleksandra Szeptyckiego, i wywieźli go na rotundę zamojską, gdzie zmarł 19 kwietnia 1940r. Po śmierci ojca dobrami administrował hr. Kazimierz Szeptycki, który aresztowany w 1942r. został wywieziony na Majdanek. Wskutek działań żony Heleny został zwolniony, ale nigdy do Łabuń nie powrócili. Od grudnia 1942r. majątkiem zarządzali Niemcy. Wyrzucili z pałacu siostry i dzieci będące w sierocińcu. Niemcy wybudowali w pobliżu pałacu lotnisko i niemiecka jednostka stacjonująca w Łabuniach była przeznaczona do walk z partyzantami. W 1944r. wycofujące się wojska niemieckie wysadziły główny budynek w powietrze. Pozostałe budynki były częściowo wysadzone i podpalone. Najmniej uszkodzona była „Kasztelanówka”. Po powrocie z wygnania siostry najpierw w niej się osiedliły. Doprowadzenie budynków do stanu używalności wymagało wielkiego wkładu pracy i poniesienia ogromnych kosztów. Dzisiaj zespół pałacowy jest mieszkaniem sióstr Franciszkanek Misjonarek Maryi i mieści się tu Dom Rekolekcyjny. Za

http://www.fmmlabunie.pl/index...x53xxxxxxxxxx&idss=422172s4907