Port rzeczny

Powstanie portu związane było z uruchomieniem w roku 1563 warzelni soli. Port zlokalizowano w starorzeczu Odry, które szerokim łukiem otaczało wówczas wyspę, zwaną „Starym Laskiem”. Starorzecze zamknięto w roku 1592. Nadanie Nowej Soli praw miejskich w 1743 r. było impulsem do rozwoju portu, który już wówczas był znany z budowy statków. Pierwsze prace regulacyjne basenu i kanału portowego rozpoczęły się w roku 1831. W roku 1897 odbyło się uroczyste otwarcie portu po kompleksowej przebudowie wykonanej wg planu inspektora wodnego Schultza. Okres międzywojenny to czas intensywnego „życia” portu: przy basenie portowym uruchomiono bazę paliwową, na początku lat 30. XXw. przebudowano nabrzeża kanału portowego, port pełnił funkcję stacji bunkrowej (zaopatrzeniowej) dla holowników. W tym czasie rocznie zawijało do portu 1100 jednostek, przeładowywano średnio od 80 do 100 tys. towarów (produkty rolne, drewno, maszyny, węgiel). Zimą port zmieniał się w zimowisko dla parowców, holowników i barek, również prywatnych. W czasie IIWŚ port pełnił ważną funkcję przeładunkową surowców i materiałów wojennych, natomiast po wojnie, w związku ze znacznym zniszczeniem Głogowa, Rosjanie urządzili w nim bazę swojej flotylli. Władze polskie przejęły port w kwietniu 1946 roku. Początkowo (jeszcze w latach 50.), z powodu małej ilości jednostek pływających wykorzystanie portu było niewielkie. Zaczęło się to zmieniać w latach 60. XXw. Rosła liczba jednostek armatorów polskich, niemieckich i radzieckich obsługiwanych przez port, rosła liczba przeładunków. W latach 70. przeprowadzono modernizację portu: umocniono nabrzeża, pogłębiono i ogrodzono basen portowy, uzupełniono wyposażenie. Lata 80. XXw. przyniosły pogorszenie sytuacji portu, pogłębione przez powódź w roku 1997. Żegluga na środkowym odcinku Odry została poważnie ograniczona, a na przełomie XX/XXIw. praktycznie zamarła. W latach 2006-2007 zmodernizowano port z wykorzystaniem funduszy unijnych. Z roku na rok wzrasta rola portu jako obiektu turystycznego.

(Opracowano na podstawie: Andrzejewski T., Gącarzewicz M., Nowosolskie ulice, tom 1 A-G, Muzeum Miejskie, Nowa Sól, 2009)