Zespół poklasztorny Benedyktynów

XVIII-wieczny zabytkowy zespół poklasztorny składający się z kościoła, fragmentów klasztoru, których część pozostaje w ruinie trwałej i wolno stojącego pałacu opata.Chociaż Jan Długosz łączył historię benedyktynów sieciechowskich z osobą króla Bolesława Chrobrego i rokiem 1010, to większość historyków wskazuje raczej na rok 1122 lub lata następne i cześnika Sieciechowicza (syna słynnego Sieciecha palatyna Władysława Hermana) jako fundatora klasztoru. On to bowiem w tymże czasie pielgrzymował do grobu św. Idziego, znajdującego się u benedyktynów w St. Gilles w Prowansji. Jedyną średniowieczną pozostałością pozostają w Opactwie relikty budowli zachowane w fundamentach i murach istniejącego kościoła.
Perłą budynków poklasztornych i jednocześnie prawdziwym skarbem architektury rokoka na całym południowym Mazowszu jest obecny kościół parafialny p. w. Wniebowzięcia N.M.P. Stoi on w miejscu, gdzie prawdopodobnie znajdował się poprzedni, ale nie wiadomo czy pierwszy, kościół zakonny. Wiadomo, że już w 1496 roku świątynię "naprawiano i przebudowywano" a mimo to sto lat później kościoła uważano za "wymagający częściowej reperacji".Wielkim ciosem dla konwentu zakonnego był pożar całego kompleksu, który wybuchł przez nieuwagę nowicjusza 10 lutego 1683 roku. W jego wyniku całkowitemu zniszczeniu uległ klasztor a kościół wkrótce znalazł się w takim stanie, że zagrażał bezpieczeństwu wchodzących do jego wnętrza. Zaistniała sytuacja wymuszała odbudowę budynków klasztornych. Prace trwały jednak długo. Dopiero w 1733 r. ukończono roboty budowlane przy klasztorze (skrzydło północno-zachodnie, ówczesny przeorat, dziś plebania). Odbudowę kościoła, według planów nieznanego autorstwa, zapoczątkował Józef Kurdwanowski, wybrany opatem w 1739 r.Kontynuatorem prac, do roku 1767, był opat Wawrzyniec Bułharewicz, o którym napisano, że "kościół od poprzednika zaczęty dokończył". Być może nie całkowicie, skoro źródła wskazują na rok 1770 die 16 X-bris, jako datę zakończenia budowy. Było to już za opata Leonarda Prokopowicza, który rządził do 1779 r. Wtedy też Szymon Mańkowski przyozdobił kościół freskami, które do dziś zadziwiają wyjątkowymi dopasowaniem do rokokowej architektury. Świątynię konsekrował sufragan lubelski bp Jan Kanty Lenczewski w 1780 r.Pod koniec wieku XVIII w zespole powstały jeszcze: klasycyzujący pałac opata i nieistniejącą już szkoła czteroklasowa, która znajdowała się między kościołem a przeoratem.W 1819 r. Klasztor został skasowany, dobra przejęte przez rząd rosyjski, a kościół miał być przeznaczony do użytku świeckiego.Z takim stanem rzeczy, przez lata nie godzili się okoliczny mieszkańcy, dążąc do odzyskania ciągle nie użytkowanego kościoła. W tym celu kilkakrotnie zwracali się pisemnie do cara a nawet jeździli do Petersburga. Starania te nie pozostały bezowocne. Dnia 15 czerwca 1884 r. Biskup sandomierski Ksawery Antoni Sotkiewicz ponownie konsekrował odrestaurowaną świątynie ustawiając ją kościołem parafialnym.Podczas działań wojennych w 1915 r. zabudowania klasztorne i kościół mocno ucierpiały. Po wojnie zajęto się ratowaniem kościoła. Natomiast nie odbudowano całkowicie zniszczonego południowo-zachodniego skrzydła klasztoru, a część skrzydła południowo-wschodniego do dziś pozostaje w ruinie trwałej.
Źródło:

http://kozienice.dt.pl/index.php<

br />