Pałac

Rezydencję w Trzebielu wybudował w 1601 roku hrabia Henryk Anzelm Promnitz, przy­puszczalnie na miejscu istniejącego tu wcześniej zamku. Henryk Anzelm wiele podróżo­wał po Europie, zwiedzając m.in. Włochy, Holandię i Anglię. W Trzebielu wzniósł zało­żenie obronne na wzór późnorenesansowego rozwiązania „palazzo in fortezza”. Budow­la z początku XVII wieku, założona na planie kwadratu, rozplanowana została symetrycz­nie, z sienią przelotową umieszczoną w osi środkowej oraz pomieszczeniami usytuowany­mi w dwóch traktach po jej obu stronach. Elewacje zdobiło jedynie sgraffito.

W 1729 roku Erdman II Promnitz przeprowadził barokową przebudowę rezydencji. Głównym akcentem zmieniającym charakter pierwotnego założenia było zastąpienie sie­ni centralną klatką schodową i umieszczenie wokół niej pomieszczeń w układzie amfila­dowym. Elewacje ozdobiono zdwojonymi pilastrami w wielkim porządku, podkreślający­mi ich wertykalność. Przebudowa nadała rezydencji charakter pałacu – willi. Można w niej dostrzec nawiązanie do późnego baroku, ale przede wszystkim wyraźny wpływ palladiani­zmu, odżywającego wówczas w Europie Środkowej.

W obecnym kształcie to budowla o cechach stylowych baroku, z renesansowymi sklepie­niami w parterze. Pałac założony jest na planie kwadratu o długości boku 22 m, z elewa­cją frontową zwróconą w kierunku wschodnim. Dwukondygnacyjny budynek nakryty jest dachem mansardowym. Pięcioosiowa fasada pałacu rozplanowana jest symetrycznie. W pionie artykułują ją zdwojone pilastry w wielkim porządku. W osi środkowej umiesz­czony jest portal wejściowy, na którym wspiera się pseudobalkon. Wyżej znajduje się wy­soka wystawka, ujęta w spływające woluty. Dodatkową dekorację architektoniczną stano­wią opaski okienne o łuku wklęsło-wypukłym oraz prostokąty o wklęsłych narożnikach umieszczone w osiach między kondygnacjami. Elewację zachodnią, również pięcioosiową, podobnie jak fasadę, organizują pilastry w wielkim porządku. Pozostałe elewacje, połu­dniowa – pięcioosiowa i północna – sześcioosiowa, zakomponowane są skromniej. Ich de­koracja ogranicza się do opasek okiennych opracowanych analogicznie jak w fasadzie.

Obecnie pałac znajduje się w bardzo złym stanie zachowania. Od 1945 roku jest nie użyt­kowany. W latach 1977-1977 obiekt poddany został pracom remontowo-zabezpieczają­cym. W 1991 roku rozpoczęto niedokończony remont, obejmujący wymianę pokrycia da­chu.

Źródło:

http://www.lwkz.pl/monument/show/id/599/letter/T/location/239