Ulica Groszowicka

Ulica Groszowicka powstała około roku 1889 jako fragment ulicy Terespolskiej; wraz z okolicznymi terenami przyłączono ją do Warszawy w roku 1891.

Najstarsza zabudowa powstała u zbiegu kolejnego dawnego fragmentu Terespolskiej - ul. Chodakowskiej z Mińską. Na ich miejscu po roku 1930 wzniesiono wielkie zakłady przemysłowe, zaś istniejący dziś pod nazwą Groszowickiej odcinek zabudowany był wciąż domami drewnianymi, zastąpionymi przez czynszowe kamienice dopiero w latach trzydziestych XX wieku. Bombardowania zabudowań przemysłowych przy ul. Chodakowskiej szczęśliwie oszczędziły zabudowę Groszowickiej; po roku 1945 zlikwidowano skwer przy skrzyżowaniu z ul. Terespolską, na którym do roku 1915 wznosił się "carski pomnik".

Ów wystawiony w roku 1846 niezmiernie ciekawy obiekt powstał według projektu Antonia Adaminiego; był on jednym z całej serii podobnych monumentów wznoszonych na polach bitew. Ten konkretnie upamiętniał oczywiście Rosjan poległych pod Olszynką Grochowską; armia rosyjska walcząca wtedy pod rozkazami Iwana Dybicza straciła około dziesięciu tysięcy żołnierzy, co stanowiło szóstą część całej siły rzuconej do walki, więc znaczną liczbę. Warto dodać, ze pomnik z Groszowickiej wykorzystano w latach osiemdziesiątych XIX wieku jako jeden z punktów triangulacyjnych przy sporządzania planu Williama Heerleina Lindleya.

Identyczny niemal "carski pomnik" upamiętniający zdobycie reduty Ordona i szturm Warszawy w 1831 powstał też na Czystem, za linią dzisiejszej ulicy Bema; ten także został rozebrany po roku 1915.

W okresie powojennym skasowano skwer na którym pierwotnie stał "carski pomnik"; pomiędzy ulicami Terespolską i Owsianą wybudowano nowe obiekty przemysłowe zacierając dawny przebieg ulicy; ocalała jej zabudowa pochodząca z lat trzydziestych XX wieku.

Wikipedia