Ulica Dzika

Ulica Dzika w Warszawie – jedna z ulic osiedla Muranów, w Śródmieściu.
Ulica biegnie w kierunku północnym od ulicy Stawki, następnie po łuku skręca w lewo i krzyżuje się z aleją Jana Pawła II. Skrzyżowanie z Jana Pawła II jest nietypowe. Ulica jest przecięta tą aleją, nie da się przejechać bezpośrednio z jednej części na drugą. Aby przejechać z zachodniej na wschodnią część należy skorzystać z miejsca do zawracania. Aby przejechać z części wschodniej na zachodnią należy objechać rondo Zgrupowania AK "Radosław".
Ulica Dzika jest częścią pradawnego gościńca z Warszawy do wsi Buraków, Młociny, Powązki i Wawrzyszew. Przed połową XVIII regulowano go na odcinku Nowolipki - Dzielna, do roku 1779 - do Gęsiej, czyli dzisiejszej ul. Anielewicza. Kolejnym uporządkowanym fragmentem Dzikiej był odcinek do Okopów Lubomirskiego, powstałych w roku 1770.

W wale na wysokości dzisiejszej ul. Powązkowskiej urządzono wjazd do miasta, wraz z drewnianymi pawilonami rogatek. Równolegle nadano też nazwę używaną dziś, z wyjątkiem fragmentu od roku 1930 noszącego miano ul. Zamenhofa. Pierwszą zabudowę ulicy stanowiła niewielka kamieniczka, wzniesiona w roku 1784 wraz z budynkiem browaru. Od 1869 właścicielem owej posesji pod późniejszym nr. 47 był znany drukarz, Samuel Orgelbrand.

W roku 1820 wzdłuż wschodniej pierzei Dzikiej powstał plac musztry dla wojska, zwany Placem Broni. Kilka lat potem w okolicy rogatek powstała spora kamienica.

Po przeciwnej stronie ulicy, od ostatnich lat XVIII wieku znajdowała się cegielnia Szymanowskiego. Jej drewniane zabudowania rozebrano już przed rokiem 1850.

Po zachodniej stronie Dzikiej, w rejonie ulic Okopowej, Powązkowskiej i Stawki po likwidacji cegielni zostały glinianki i stawy na rzece Drnie, zanikłej i skanalizowanej w związku budową cytadeli na Żoliborzu.

Bliskość nekropoli sprawiła, że końcowy odcinek ulicy stał się miejscem działalności kilku zakładów kamieniarskich. Pierwszy z nich działał już przed rokiem 1874. Na krótkim odcinku ulicy było ich kilkanaście. Poziomem prac wyróżniała się firma Teodora Gundelacha i kilka pomniejszych.

Do roku 1885 przy ulicy powstało kilka kolejnych kamienic. Równocześnie Dziką pojechał pierwszy konny tramwaj, zastąpiony w roku 1908 elektrycznym. W drugiej połowie XIX wieku na części dawnego Placu Broni wytyczono nowe parcele, prowadząc jednocześnie na ich tyłach bocznice kolejowe sięgające aż do ul. Stawki.

Mimo bliskości cmentarza i dużej liczby zakładów kamieniarskich pod koniec XIX wieku okolica zaczęła wchodzić w okres przeobrażenia: powstały nowe, dziś już nie istniejące przecznice Dzikiej, zabudowane rychło kamienicami o neobarokowym wystroju.

W roku 1895 u zbiegu ulic Dzikiej i Stawki powstało schronisko dla bezdomnych zwane '"Cyrkiem". prowadzili je bracia Albertyni, znani z działalności na rzecz najuboższych i bezdomnych. Drewniane budynki schroniska zajęły obrzeża dawnego Placu Broni. W odróżnieniu do schroniska prowadzonego przez Albertynów na Pradze, na Dzikiej nocowali bezdomni z marginesu społecznego.

Pod numerem 9., gdzie od początków XX wieku wznosiła się oficyna zwieńczona manierystycznym szczytem, w okresie międzywojennym wzniesiono pawilon kina "Unja".

W tym czasie przy Dzikiej nie było wielu sklepów: poza dwoma sklepami kolonialnymi istniały też składy opałowe i drzewne. Nadal funkcjonowały zakłady kamieniarskie, do których dołączyły kolejne, działające po części jeszcze w latach siedemdziesiątych XX wieku.

W 1942 początkowy fragment nieparzystej strony ulicy przyłączono do getta. W jego obrębie znalazła się poza początkowym odcinkiem Dzikiej ul. Zamenhofa, stanowiąca z nią do 1930 jedną całość.

Zabudowa obu ulic została zupełnie zniszczona w roku 1943. Kamienice poza murem, po aryjskiej stronie, zostały spalone w roku 1944. Wypalone mury rozebrano w początkach roku 1946, zaś ocalałe warsztaty kamieniarskie działały jeszcze po roku 1945.

Obecnie z historycznej zabudowy ulicy ocalała jedna, najpóźniej wzniesiona kamienica pod nr. 17, wybudowana w 1939.

Ciekawostki
Nazwa ulicy Dzikiej pojawia się w filmie Juliusza Machulskiego Kiler. Tytułowy Kiler dostaje od bossa mafijnego Siary mieszkanie na Dzikiej 102. Filmowy lokal znajduje się pod innym adresem, wnętrza kręcone są w budynku przy ul. Dzikiej 19/23. Sceny sprzed budynku nie pochodzą tak naprawdę z ul. Dzikiej, ponieważ w 1997, kiedy kręcony był film, budynek stał praktycznie na placu budowy.
Źródło:

http://pl.wikipedia.org/wiki/Ulica_Dzika_w_Warszawie<

br />