Z historii Strzyżowca
Strzyżowiec należy do bardzo starych wsi.Posiada też stosunkowo bogatą historię chociaż nigdy nie był siedzibą żadnych dóbr, zawsze wchodził w obręb sąsiednich posiadłości
.Początkowo była to Czernica, ale najdłużej związany był z majątkiem w Pilchowicach, położonym u wylotu potoku Strzyżówki, a pośrednio poprzez niego z dobrami w Nielestnie.
Okresowo jednak wchodził w obręb posiadłości w Barcinku na drugim brzegu Bobru.
Strzyżowiec mógł być nawet starszy od Czernicy, ponieważ wchodził w skład Kasztelanii Wleńskiej, ale od początku stanowił własność prywatną.Jego właściciele zmieniali się dość często
, ale zawsze należeli do czołowych śląskich rodów
W XIV w. należał do von Kittlitza, potem do von Zeidlitzów.W XV w. w okolicy przeprowadzono poszukiwania złota i srebra, ale nic nie wiadomo o ich efektach.Apogeum poszukiwań przypadło na ok.1470 r., a więc mniej więcej w tym samym czasie co w pobliskim Jeżowie Sudeckim i Dziwiszowie.O możliwości występowania tu złota wspomniał też w swoim dziele Kaspar Schwenckfeldt.
Jakąś część wsi posiadał też proboszcz Nicolaus z Wlenia, bowiem dokumentem z 13 maja 1349 r. przekazał klasztorowi w Lubomierzu kaplicę zamkową i 7,5 marki czynszu zw swoich gruntów w Pilchowicach, Nielestnie i Strzyżowcu .Była to spora wieś , co prawda bez siedziby właściciela, ale istniał tu kościół.Do 1507 r. stanowił fillie parafii w Czernicy, potem stał się samodzielny na mocy decyzji
biskupa Johanna Turzo, ale wkrótce przejęli go ewangelicy.W 1574 r. ewangelickim proboszczem był Michael Jäger.W 1590r. jako właścicielka wsi figurowała pani von Zedlitz.W rękach tej rodziny Strzyżowiec pozostawał prawdopodobnie do wojny trzydziestoletniej.Po zakończeniu działań wojennych zaczęły się liczne zmiany kolejnych właścicieli dóbr i nastąpiła redukcja kościoła.
W tym roku właścicielką była pani von Reibniz a proboszczem Johann Kurzer, którego zmuszono do ustąpienia i oddania kościoła katolickiego.Następny pastor Johann Menke nie mógł już pełnić posług i stał się leśnym kaznodzieją, ponieważ mieszkańcy pozostali przy wyznaniu ewangelickim.W związku z tym kościół stał niewykorzystany.W 1668 r. właścicielem wsi był Sigismund von Manschwitz, a w 1687 r. Johann Friedrich von Braun.W początkach XVIII w. Strzyżowiec wchodził w obręb posiadłości w Nielestnie.W 1742 r. właścicielem był baron von Richthofen.Wkrótce potem wieś nabył jeleniogórski kupiec Georg Friedrich Schmidt zm. w 1757 r.Po nim właścicielem został Benedict Kahl.W 1765 r. wartość majątku Friedericha Kahla szacowano na 11.369 talarów.We wsi mieszkało 20 kmieci, 17 zagrodników i aż 147 cha-
łupników, w tym 12 rzemieślników.Była to więc duża, chociaż niezbyt bogata wieś rolnicza .W 1770 r. kolejnym właścicielem został Sigmund von Rothkirch.W 1786 r. był tu nieużywany kościół katolicki, plebania
folwark, 2 szkoły i młyn wodny, a mieszkało 20 kmieci, 17 zagrodników i 86 chałupników.W 1792 r. majątek odziedziczył syn poprzedniego Siegmnud Wolf.W lipcu 1798r. w okolicy wybuchł znaczny bunt chłopów, spowodowany ciężkimi warunkami życia .Dla spacyfikowania chłopów przybył do Strzyżowca oddział 200 żołnierzy.W czasie zamieszek zginął 1 mieszkaniec wsi przypadkowo zastrzelony przez żołnierza.Pomimo zmian właścicieli i trudnych warunków życia, wieś stale rozwijała się i w początkach XIX w. należała do większych w okolicy, chociaż nadal wchodziła w skład innych posiadłości i nie miała
kościoła katolickiego, bowiem 7 maja 1821r. spłoną od uderzenia pioruna stary kościół katolicki nieużytkowany od 1654 r.Zachowała się tylko brama cmentarna.Po śmierci Siegmunda Wolfa majątek przejął
baron von Rothkirch z Wojanowa, a w 1825r. władał nim Christomus von Rothkirch z Barcinka..Wieś liczyła 134 domy, był folwark, 2 szkoły (kat. i ewang.), piętrowy browar z gorzelnią, młyn wodny i piętrowy
wapiennik.Strzyżowiec stał sie dużą, uprzemysłowioną wsią, co spowodowało w następnych latach znaczący przyrost mieszkańców.W 1832 r. Strzyżowiec odkupili do spółki radcy gospodarczy z Jeleniej Gó-
ry Gebhard i Tschörtner, ale ten pierwszy wkrótce spłacił drugiego i został jedynym właścicielem wsi.W 1845 r. w Strzyżowcu była szkoła ewangelicka z nauczycielem młyn wodny, browar z gorzelnią, wapiennik
i 4 gospody.W folwarku trzymano 435 merynosów i 215 szt. bydła, ale był on już wówczas rozparcelowany.Prawie wszyscy mieszkańcy utrzymywali się ze źródeł pozarolniczych, ponieważ było tu aż 252 prządków, 16 różnych rzemieślników i 4 handlarzy.W 1863 r. właścicielem był kr. por. von Duttenhofer z Barcinka.Majątek obejmował tylko 210 morgów ziemi, natomiast chłopi mieli aż 1.658 morgów.W 1870 r.
jego majątek obejmował 391 morgów, ale przynosił zaledwie 188 talarów rocznego dochodu.Znaczny ale tylko okresowy, rozwój Strzyżowca miał miejsce na początku XX w.Wiązało to się z budową zapory w Pilchowicach lini kolejowej i tuneli.We wsi mieszkała wówczas część robotników wykonujących te pracę.Po ich zakończeniu sytuacja wróciła do poprzedniego stanu.Strzyżowcem zainteresowali się turyści
, działały tu 3 gospody, bo wieś leżała na uczęszczanej drodze , ale nie stał się letniskiem, pomimo sąsiedztwa jeziora. Po 1945 r. wieś zachowała pierwotny charakter .Początkowo nosiła nazwę Stszyszowiec,
ale szybko uległa ona zmianie (1946 Strzyżowiec).Zmalała liczba mieszkańców, ale od lat utrzymuję się na ustabilizowanym poziomie.Wieś ma słabo rozwiniętą infrastrukturę, chociaż w przeszłości była tu szkoła podst. i zlewnia mleka które zlikwidowano.W l.80-tych ożywiło się rolnictwo, potem próbowano rozwijać usługi agroturystyczne.Walorem Strzyżowca jest bliskość Jeziora Pilchowickie.W 1998 r. mieszkańcy podjęli nieudane starania, aby po wprowadzeniu nowego podziału administracyjnego Strzyżowiec należał do gminy Jeżów Sudecki z którą, a szczególnie z Siedlęcinem (parafia Rzym - Kat) czują się silniej związani.
Informacje historyczne - UMiG Wleń. "Słownik Geografii Turystycznej Sudetów" - tom VI "Góry Kaczawskie".
więcej  |
proszę czekać...
|
