Miejscowość Ratowice znajduje się we wschodniej części powiatu wrocławskiego i południowo-wschodniej części gminy Czernica. Położona jest przy drodze wojewódzkiej nr 455. Leży na obszarze południowego układu przestrzennego sieci osiedleńczej gminy Czernica pełniącego funkcję zaplecza mieszkaniowego dla Wrocławia i Jelcza-Laskowic. Przez jej obszar przepływa rzeka Odra. Wieś Ratowice sąsiaduje od strony zachodniej z miejscowością Czernica, od strony północnej i wschodniej z gminą Jelcz-Laskowice, zaś jej granice od strony południa tworzy rzeka Odra. Przez jej obszar przebiega: droga wojewódzka nr 455 relacji : Wrocław-Kamieniec Wrocławski-Jelcz-Laskowice.
1245 rok - pierwsza historyczna wzmianka o wsi Ratowice w bulli papieża Innocentego IV. W 1352 roku występuje ona jako Raduschowitz, a w 1371 – Rathowicz, zachowując mimo kolonizacji niemieckiej, swoje polskie brzmienie. Równolegle funkcjonowała we wczesnym średniowieczu nazwa Janowe Pole.
Lata 1273-1290 – lokacja wsi na prawie niemieckim oraz napływ niemieckich osadników. Głównymi zajęciami miejscowej ludności były wówczas rybołówstwo i pszczelarstwo. Od końca XIII wieku wierni chodzili do kościoła w Gajkowie. w 1444 roku Ratowice wraz z Kotowicami, Miłoszycami i Jelczem otrzymał biskup wrocławski a zarazem książę piastowski - Konrad Oleśnicki.
Na początku XVI wieku osadę Długą (Łęg) oraz sołectwo i szynk Ratowicach nabył kupiec Konrad Sauermann, dzięki nowemu właścicielowi nastąpił rozwój miejscowej gospodarki. W XVI wieku, nieopodal Odry postawiono we wsi jeden z pierwszych w okolicy wiatraków. Pierwsze informacje o spławianiu towarów rzeką w okolicach Ratowic pochodzą z 1645 roku. Już wtedy pobierano tu cło odrzańskie w miejscu zwanym Złoty Most. W XIX stuleciu w pobliżu łąk na skraju Odry istniała składnica drewna, które spławiano rzeką z Oławy i Jelcza. Przed wojną istniała tu osobowa przeprawa promowa, z przystanią po drugiej stronie rzeki, przy przysiółku zwanym Oderką. Przysiółek zlikwidowano podczas budowy śluzy, a jego mieszkańcy osiedlili się w Ratowicach.
W drugiej połowie XVIII wieku część wsi, wraz ze szkołą oraz wiatrakiem zakupił porucznik pruskiego garnizonu von Gabrique. Wieś w tym czasie liczyła prawie 750 mieszkańców. W 1785 roku nastąpiła regulacja rzeki przez Prusaków i poszerzenie jej koryta, dzięki czemu wielu okolicznych chłopów znalazło zatrudnienie jako flisacy Flisak i szkutnicy Szkutnictwo.
W 1813 roku pomimo dokonanej pod koniec zeszłego wieku regulacji, Ratowice zostały zalane w wyniku wielkiej powodzi. W 1819 roku przystąpiono do kolejnej regulacji na tym obszarze. Kolejne powodzie w latach 1831, 1854 oraz 1903 zmusiły władze pruskie do realizacji planu regulacji przed I wojną światową. W 1894 roku został zbudowany neoromański kościół ewangelicki, wg projektu architekta Benna Kohlera, z trzykondygnacyjną wieżą o wysokości 34 m. W sąsiedztwie kościoła znajdował się pomnik upamiętniający poległych podczas I wojny światowej żołnierzy niemieckich.
Ciekawym miejscem jest położony na wzniesieniu, na wysokości 140 m n.p.m. cmentarz, pierwotnie ewangelicki, wzmiankowany już w 1666 roku jako “Totenberg” (“Góra zmarłych”). W latach 1910-1911 wybudowano ratowicką śluzę. Z Ratowic pochodził Baltazar Działas, nauczyciel w ewangelickiej szkole w Jelcz-Laskowice, autor “Słownika gwary dolnośląskiej”, nad którym pracę zlecił mu Jerzy Samuel Bandke, dyrektor Biblioteki Jagiellońskiej. Wykazał on w swoim dziele, iż ludność zamieszkująca teren między Wrocławiem a Oławą posługują się językiem polskim.
Stopniowa akcja germanizacyjna, polegająca na zastąpieniu języka polskiego, głoszonego podczas kazań w ewangelickim zborze w Laskowicach, do którego uczęszczali wierni z Ratowic od XVII wieku, niemiecką mową, spowodowała głośne wystąpienie chłopów w 1825 roku. Reprezentowani przez umiejącego pisać zagrodnika z Nowego Dworu, niejakiego Jerzego Treskę, wystosowali petycję do sądu we Wrocławiu, dzięki czemu przywrócono na jakiś czas odprawianie nabożeństw w języku polskim. Pół wieku później, po przymusowym odejściu pro polskiego pastora Augusta Winklera na emeryturę, w 1881 roku odprawiono dla mieszkańców Ratowic ostatnią mszę po polsku.
Świadectwem patriotyzmu miejscowej ludności było przewożenie przez flisaków w barkach amunicji dla powstańców z Królestwa Polskiego, w styczniu 1863 roku i ukrywanie przez nich emisariuszy rządu powstańczego. Całkowite zniemczenie miejscowości nastąpiło po I wojnie światowej, o czym świadczą wyniki wyborów do parlamentu w 1933 roku, kiedy to w Ratowicach na NSDAP głosowało 71% mieszkańców.
W kwietniu 1939 roku urządzono dla mieszkańców uroczysty pokaz, podczas którego spalono symbol starej ratowickiej gminy, XVI-wieczny wiatrak.
Jesienią 1939 roku, po rozpoczęciu działań wojennych przybył do Ratowic pierwszy transport jeńców wojennych, mających zastąpić przy pracy parobków wcielonych do Wehrmachtu. W 1940 roku zbudowano tu obóz, wykorzystywany przez Der Reichsarbeitsdienst (RAD - Służby Pracy Rzeszy). W latach 1941-1943 przebywali w nim przymusowi robotnicy polscy, w tym żydowskiego pochodzenia. Od 1942 roku znajdujący się tutaj obóz pracy wychowawczej (Arbeitserziehungslager) podporządkowany by łGestapo. Więźniów z tego obozu zatrudniano przy budowie zakładów Kruppa w Jelczu. W lipcu 1942 roku przebywało w nim ponad 1500 więźniów. Pozostałością obozu są dziś betonowe bunkry naziemne i schrony podziemne w okolicach ulic Wrocławskiej i Polnej.
W 1944 roku porcie ratowickim funkcjonowało 120 jednostek pływających, w tym 12 parowców. W czasie, kiedy w Jelczu powstawały zakłady Kruppa, przystań ratowicką przebudowano na port z dźwigiem. Po 1871 roku funkcjonowały na terenie wsi cztery cegielnie skąd na dostarczano cegieł na budowę nowych osiedli we Wrocławiu.
Do 1945 roku wieś cieszyła się popularnością osób mieszkających w okolicach Wrocławia, przyjeżdżających tu na sobotnio-niedzielny wypoczynek. Dlatego oprócz restauracji i gospody działała tutaj również kręgielnia. W czerwcu 1945 roku, do Ratowic dotarli pierwsi polscy przesiedleńcy ze wschodnich rubieży (głównie ze wsi Puźniki z powiatu Buczacz w przedwojennym województwie tarnopolskim). Jeszcze przez rok mieszkali wspólnie z niemieckimi autochtonami. W 1957 roku powstała tu katolicka parafia pw. św. Antoniego Padewskiego. Wybór św. Antoniego Padewskiego na patrona parafii na Ziemiach Odzyskanych nie był przypadkowy. Pod takim samym wezwaniem był kościół i parafia w Puźnikach.
Miejscowość obok funkcji mieszkalnej i usługowej wieś pełni rolę miejsca wypoczynku dla mieszkańców gminy, okolicznych miejscowości, w tym Wrocławia. Odwiedzana jest zarówno przez wędkarzy, jak i rowerzystów i turystów pieszych.
W dolinie Odry występują duże i cenne przyrodniczo formy starorzeczy. Na jej terenie utworzono obszar „NATURA 2000 Grądy Odrzańskie\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" obejmujący obszar specjalnej ochrony ptaków oraz wskazano potencjalny obszar ochrony siedlisk \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"Dolina Odry\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\". Istnieje ponadto zalew z wyrobiskiem stanowiący nieformalny teren rekreacyjny. Wykorzystywany jest on jako kąpielisko i teren wędkarski.
Za: br />
Festung
więcej  |
proszę czekać...
|
