Województwo wołyńskie

Księżna Maria Nieświecka, żona ks. Semena Wasilewicza Nieświeckiego, rozpoczęła w Równem budowę zamku. Po 1507 r. zamek się spalił i ks. Maria postanowiła postawić nowy. W lustracji zamków wołyńskich z 1545 r. Równe występuje jako własność królewska, którą dzierżawili ks. Kurcewicz i ks. Bułycha. Na początku XVIII w. po pożarach i najazdach Szwedów i Rosjan tylko zamek, dawnej fundacji ks. Nieświeckiej, utrzymywany przez ks. Ostrogskich był w dobrym stanie.



Jerzy Aleksander Lubomirski, hrabia na Wiśniczu i Jarosławiu przebudował dawny zamek w Równem, spalony w 1694 r., na pałac. Budowla wykończona została dopiero przez syna wojewody, ks. Stanisława, który dzieląc się majątkiem po ojcu z bratem Józefem, otrzymał w 1738 r. m.in. Równe. Ks. Józef, syn Stanisława, przerobił i ozdobił dawny zamek ostatecznie przekształcony na pałac i urządził wspaniałe ogrody. Pałac wznosił się na wyspie i flankowały go dwie boczne drewniane oficyny. Na wyspę prowadziły dwa mosty (w tym zwodzony). W przylegającym parku wznosiła się tzw. Świątynia Wspomnień, Świątynia Gotycka, Grota, Wzgórze Wezuwiusza, Strażnica Angielska, a także m.in. oranżeria, stajnie, maneż. Pod koniec 1792 r. przez parę dni w pałacu gościł Tadeusz Kościuszko. Za czasów Fryderyka Lubomirskiego – syna Józefa pałac podupadł, ponieważ książę w 1817 roku przeprowadził się do nieodległego pałacyku "Na Górce" i otoczył go ogrodem.



Po 1835 roku na terenie dawnego ogrodu pałacowego wzniesiono budynek Gimnazjum Łuckiego, które przeniesiono do Równego z Klewania z inicjatywy Fryderyka Lubomirskiego. W 1844 roku Kazimierz Lubomirski przekazał pałac na potrzeby szkolnictwa. Wykonany w 1845 opis pałacu wskazywał, że obiekt był w złym stanie, np. nie było szyb w oknach i odpadał tynk ze ścian. Władze oświatowe nie mając pieniędzy na remont, w 1859 roku przekazały gmach z powrotem Kazimierzowi Lubomirskiemu. W latach 80. XIX wieku pałac był opisywany jako nadal zrujnowany.



Pałac spłonął w roku 1927. Opisał go Roman Aftanazy w swoich Dziejach rezydencji, w tomie V oraz XI.

Dodał: ylooC, 2025-12-15 16:16:10

więcej

19 czerwca 1874, z inicjatywy ks. protojereja Ołeksandra Rotkewycza, został położony kamień węgielny pod budowę nowej świątyni pod wezwaniem Zmartwychwstania Pańskiego. Prace budowlane ukończono po trzech latach. Obiekt został wyświęcony jako sobór przez arcybiskupa wołyńskiego Dymitra. Budynek pełni funkcje sakralne przez cały okres swojego istnienia, mimo istniejących w okresie przynależności Kowla do Ukraińskiej SRR planów jego rozbiórki. W 1988 sobór został wyremontowany.



W 1996, w momencie reaktywacji prawosławnej eparchii włodzimiersko-wołyńskiej sobór w Kowlu został jej drugą katedrą (obok soboru we Włodzimierzu Wołyńskim). W latach 2005–2007 w obiekcie wykonano nowe freski. Szczególną czcią są otaczane przechowywane w świątyni relikwie: św. Andrzeja Apostoła, św. Sergiusza z Radoneża, św. Mikołaja oraz świętych mniszek Aleksandry, Heleny oraz Marty Diwiejewskich.



Sobór Zmartwychwstania Pańskiego w Kowlu wzniesiony jest na planie wieloboku, zwieńczony kopułą ponad nawą główną oraz czterema mniejszymi zgrupowanymi wokół niej i usytuowanymi na bębnach. Ściany zewnętrzne nawy i kaplic bocznych malowane są na kolor różowy, z białymi fryzami, półkolumnami i obramowaniami okien; z kolei dach głównej nawy obiektu ma barwę granatową z motywem złotych gwiazd (również kopuły są całkowicie złocone). Wejście do budynku prowadzi przez wysunięty przedsionek, ponad którym umieszczone zostały dwa freski: Zmartwychwstanie Chrystusa oraz spotkanie Jezusa z Marią Magdaleną. Wszystkie kopuły oraz dwa szczyty fasady soboru zwieńczone są złoconymi krzyżami. We wnętrzu znajduje się trzyrzędowy ikonostas. Za:

Dodał: McAron, 2024-10-05 17:24:14

więcej

Położony w dolinie rzeki Styr, Łuck posiada ponad dwadzieścia mostów, mostków i przejść przez Styr i dawne koryta lub dopływy tej rzeki. Jednak najbardziej ściśle z historią samego miasta jest związany most przez dawne koryto Styru – Głuszec. To właśnie Głuszec wyodrębnił wyspę od prawego brzegu, a na niej powstała pierwsza osada mieszkańców Łucka.

Najpierw rzeka Styr płynęła prawym brzegiem doliny. Jednak napotkawszy przeszkodę w postaci pagórkowatego przylądka, który wcinał się w dolinę, rzeka skierowała swój nurt wzdłuż jego brzegów. Wody rzeczne znalazły w jednym miejscu zagłębienie i popłynęły nim w stronę zachodu. W trakcie przekraczania falistej powierzchni przylądku owo zatopione zagłębienie szybko zamieniło się w błoto. Rzeka skierowała swój nurt dalej, a ten odcinek łożyska rzeki, gdzie skupiły się bagna, nazwano „Głuszec”, natomiast same bagna - głuszące strumień wodny - nazwano Głuszeckimi. Głuszec dzięki kolejnym wezbraniom wód, zdołał z czasem oderwać od głównego przylądku jego koniec – kształtem podobny do czubka grzyba - gdzie później powstało miasto Łuck.

Pierwsi mieszkańcy dostali się tutaj ścieżkami prowadzącymi do wodopoju, poprzez Bagna Głuszeckie. Niebawem, po założeniu na wyspie grodu, przez bagna została przerzucona grobla, a później zbudowano most. Na początku nazywano go Mostem Głuszeckim. Po uporządkowaniu Głuszca i założeniu na jego brzegach murów miejskich, most został obramowany przez dwie wieże wjazdowe: Głuszecką i Zagłuszecką. Na wieżach dniem i nocą pełnili wartę strażnicy. Nocnych wartowników nazywano wołaczami, ponieważ mieli oni nieustannie wzywać do czuwania strażników z innych wież. Z mostem pomiędzy wieżami była związana ciekawa tradycja - żegnania się przybyszów z miastem. Do wody z mostu rzucano wtedy różne rzeczy osobiste, między innymi fajki.

Po rozszerzeniu okolic grodu za Głuszcem i wybudowaniu jego murów warownych wzdłuż teraźniejszej ulicy Krywy Wał, wieże na Moście Głuszeckim stały się bezużyteczne. Obecnie Most Głuszecki dzieli dwie większe, zaludnione części miasta, przypominające swoim kształtem skrzydła motyla. Stopniowo most stał się miejscem spotkań i randek.

W XVII wieku most nazwano Bazyliańskim. Powodem tego stało się wybudowanie obok niego nowego Kościoła Świętego Krzyża z Klasztorem i Bractwem Łuckim. Klasztor przeszedł później na stronę Unitów i zajęli go Ojcowie Bazylianie. Most Bazyliański zaczął pełnić nową rolę – jak wspominał o tym Józef Kraszewski, było z niego najlepiej widać Zamek Łucki i jego przepiękne odbicie w wodach Głuszca.

W II połowie XIX wieku Łucki Zarząd Miejski postanowił przemianować most na „Bracki”. Po wybudowaniu szosy z Kijowa do Brześcia i założeniu przy niej największej ulicy miasta – Szosowej - od jej zakrętu aż do Starego Miasta biegła uliczka. To właśnie tę uliczkę nazwano Mostem Brackim.

Po rozszerzeniu okolic grodu za Głuszcem i wybudowaniu jego murów warownych wzdłuż teraźniejszej ulicy Krywy Wał, wieże na Moście Głuszeckim stały się bezużyteczne. Obecnie Most Głuszecki dzieli dwie większe, zaludnione części miasta, przypominające swoim kształtem skrzydła motyla. Stopniowo most stał się miejscem spotkań i randek.





źródło:

Dodał: ylooC, 2024-04-22 23:18:45

więcej

Pałac

Według stanu z 1939 r. pałacyk ów składał się z trzech członów: środkowego, dziewięcio-osiowego, dwukondygnacyjnego oraz dwóch dwuosiowych skrzydeł bocznych parterowych. Przy części środkowej budynku występował na osi portyk o czterech w jednakowej odległości ustawionych kolumnach toskańskich. Dźwiga­ły one gładkie belkowanie i trójkątny, również gładki, mocno spłaszczony szczyt. Elewacje domu pokrywała słabo zarysowana rustyka. Obie kondygnacje oddzielał od siebie profilo­wany gzyms. Stosunkowo niewielkie, prosto­kątne okna dolnej kondygnacji oraz duże, pra­wdopodobnie powiększone w czasie przebudo­wy okna kondygnacji górnej nie miały żad­nych obramień. Niewątpliwie dziewiętnasto­wieczny lub nawet późniejszy był mocno spła­szczony dach typu mansardowego, nakrywają­cy środkowy korpus pałacyku. Jego kalenicę wieńczyła pięknie kuta balustradka, łącząca ze sobą dwa symetrycznie rozmieszczone, ar­tystycznie modelowane otynkowane na biało kominy. Skrzydła parterowe o elewacjach gład­kich nakrywał wysoki dach, także mansardowy z pojedynczymi porte-fenetrami i niewielkimi balkonikami, zaopatrzonymi także w kute kraty. Elewacja ogrodowa nie jest znana. Nie istnieją też żadne przekazy dotyczące wnętrz. Przy­puszczalnie do drugiej wojny światowej zacho­wały się tam jakieś przedmioty zabytkowe, a także archiwum rodzinne.

Pałacyk otaczał dwustuletni ponoć park li­powy. Prawdopodobnie były to tradycyjne szpalery staropolskie. Przed domem rozciągał się wielki nie zadrzewiony gazon. Po bokach i od tyłu rosły natomiast pojedynczo i grupowo niebotyczne świerki.

Źródło:  

Dodał: Ewqa100, 2024-03-21 23:30:21

więcej

Kościół Trójcy Świętej i klasztor Trynitarzy w Beresteczku – zabytkowy 

Stacja Kajakowa w Dubnie nad brzegiem rzeki Ikwy

Dodał: Kresak39, 2023-03-22 23:17:06

Sobór został wzniesiony w latach 1158–1160 po przeniesieniu do Włodzimierza stolicy księstwa włodzimiersko-suzdalskiego na wzniesieniu nad Klaźmą. Przy jego budowie pracowali budowniczowie sprowadzeni z zagranicy, w tym artyści z ziem niemieckich i romańskich. Fundatorzy soboru świadomie zrezygnowali z zatrudnienia budowniczych i artystów kijowskich, pragnąc ukazać, iż sztuka Rusi Włodzimiersko-Suzdalskiej nie musi stale czerpać ze wzorców Rusi Kijowskiej[2]. Obiekt był niezwykle bogato dekorowany: zewnętrznie zdobiły go kompozycje płaskorzeźb, we wnętrzu zaś zespół fresków. Sobór był zaplanowany jako główna katedra prawosławnej eparchii, sąsiadował z nim zespół budynków rezydencji biskupiej. Obiekt ten został całkowicie zniszczony w pożarze w 1185, w czasie którego poważnie ucierpiał również sobór. Restauracji świątyni dokonali majstrowie wynajęci przez Wsiewołoda Wielkie Gniazdo. W tym okresie budynek został upodobniony do kijowskiego soboru Mądrości Bożej – dostawiono do niego galerie, nad którymi wzniesiono 4 kopuły, oprócz już istniejącej centralnej. W 1305 w soborze został pochowany metropolita kijowski Maksym, który sześć lat wcześniej przeniósł stałą siedzibę hierarchów kijowskich do Włodzimierza. Sobór Zaśnięcia Matki Bożej we Włodzimierzu był wzorem dla budowniczych soboru Zaśnięcia Matki Bożej w Kremlu moskiewskim. W 1862 do obiektu została dobudowana kaplica św. Jerzego z wyposażeniem naśladującym sztukę staroruską[3]. W tym samym i kolejnym stuleciu budynek został poddany pracom konserwatorskim. Sobór był stale czynny, poza okresem 1927–1944[3]. We wnętrzu przetrwały freski z XII w., część ikon wykonanych dla cerkwi przez Andrieja Rublowa i współpracującego z nim Daniła Czarnego (współcześnie eksponowanych w Galerii Trietiakowskiej oraz namalowany przez tych samym autorów fresk „Sąd Ostateczny”

Dodał: Wiesław Smyk, 2023-02-10 18:59:32

więcej

Kościół św. św. Joachima i Anny we Włodzimierzu Wołyńskim – rzymskokatolicki parafialny kościół we Włodzimierzu Wołyńskim. Pierwsza świątynia katolicka na miejscu dzisiejszego kościoła powstała na koszt księżnej Anny Zbaraskiej w 1554. Był to obiekt drewniany. Budynek spłonął w 1736.

Od 1751 świątynią we Włodzimierzu Wołyńskim opiekowali się kapucyni, którzy rok później wznieśli kościół murowany. Kilkakrotnie padał on ofiarą pożarów, po czym był odbudowywany w uzyskanych w połowie XVIII w. formach nawiązujących do baroku wileńskiego. W 1752 obiekt poświęcił biskup Adam Woyna Orański. Według legendy, w 1794 w klasztorze przylegającym do kościoła ukryte zostały kosztowności należące niegdyś do skarbu I Rzeczypospolitej. Po II wojnie światowej obiekt został zdewastowany (zniszczeniu uległy organy i ołtarz główny), a następnie zaadaptowany na kawiarnię i salę koncertową.

Katolicy odzyskali kościół dopiero po upadku ZSRR. Pierwszą mszę świętą po zamknięciu odprawiono po rekonsekracji świątyni 3 stycznia 1992. Kościół jest trójnawową, dwuwieżową bazyliką. Jego fasadę wieńczy trójkątny szczyt oparty na pilastrach. W nawach i podziemiach świątyni widoczne są sklepienia krzyżowe i kolebkowe. Został wpisany do rejestru zabytków o znaczeniu ogólnoukraińskim

Dodał: Wiesław Smyk, 2023-02-10 18:57:00

więcej

Sobór Narodzenia Pańskiego we Włodzimierzu Wołyńskim, pierwotnie kościół Rozesłania Apostołów – prawosławny sobór we Włodzimierzu Wołyńskim, należący do Ukraińskiego Kościoła Prawosławnego Patriarchatu Kijowskiego. Wzniesiony jako katolicki kościół zakonu jezuitów.

W 1718 Jadwiga Zahorowska sprowadziła do Włodzimierza Wołyńskiego misję jezuicką, w której skład wchodziło początkowo dwóch zakonników. W 1755 starosta słonimski Ignacy Sadowski ufundował dla zakonu murowany kościół, którego budowa trwała piętnaście lat[1]. Projektantem późnobarokowej świątyni był najprawdopodobniej P. Giżycki lub M. Radzimiński. Od 1762 we Włodzimierzu Wołyńskim funkcjonował klasztor jezuicki, zaś kościół został poświęcony w 1770, otrzymując wezwanie Serca Jezusowego. Został on skasowany w 1773 na mocy brewe Dominus ac Redemptor papieża Klemensa XIV, likwidującego Towarzystwo Jezusowe. W związku z tym w 1782 Komisja Edukacji Narodowej przekazała kompleks budynków we Włodzimierzu Wołyńskim bazylianom[1]. W 1840 wspólnota bazyliańska przeszła do Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego, zaś w 1891 dawny kościół, zmieniony w cerkiew, stał się soborem biskupim.W 1921 prawosławny klasztor oraz cerkiew zostały, w ramach akcji rewindykacyjnej cerkwi, przekazane Kościołowi katolickiemu. Jako kościół Rozesłania Apostołów obiekt był czynny do końca II wojny światowej. W czasie II wojny światowej budynek ucierpiał z powodu wybuchu bomby. Po zakończeniu walk został uznany za zabytek, jednak dopiero w 1983 podjęto w nim prace remontowe. Od czasu ponownego otwarcia świątyni budynek należy do Ukraińskiego Kościoła Prawosławnego Patriarchatu Kijowskiego jako sobór eparchii wołyńskiej pod wezwaniem Narodzenia Pańskiego.

Budynek utrzymany jest w stylu późnobarokowym. Fasada obiektu jest dwuwieżowa, świątynia ma jedną nawę. We wnętrzu zachowane pewne elementy pierwotnego wyposażenia kościelnego, wkomponowane w nowsze utensylia typowe dla świątyń prawosławnych. Budynek posiada status zabytku o znaczeniu ogólnoukraińskim

Dodał: Wiesław Smyk, 2023-02-10 18:55:11

więcej