†

Cmentarz ewangelicki

Wzgórze Ewangelickie , które otrzymało swoje miano od Rady Miejskiej w 1990r.- to teren po byłym cmentarzu ewangelickim, którego początki sięgają 1621r. Powiększenie terenu cmentarnego nastąpiło w 1833r. Gdyby przetrwał do czasów nam współczesnych byłby dziś drugim z najstarszych (po Wschowie) cmentarzy ewangelickich na terenie Polski. Oficjalnie został zamknięty w 1921r., po II wojnie światowej pozbawiony opieki ze strony wyznawców stał się przysłowiową "solą w oku" ówczesnej Miejskiej Rady Narodowej, która postanowiła nie czekać aż likwidacja przebiegnie zgodnie z ustawowo zarezerwowanym na taką operację terminem i doprowadziła do jego likwidacji w 1948r. Po zniwelowaniu terenu, usunięciu muru okalającego teren cmentarza, zmieniono go na park ze spacerowymi alejkami, ławkami i małą fontanną. Stało się to pospiesznie i w sposób daleko odbiegający od humanitaryzmu. O żadnej ekshumacji ludzkich szczątków nie było wtedy mowy a płyty nagrobne ówczesne władze wykorzystały do budowy ulicznych chodników. Szczątki ludzkie z terenu wzgórza pocmentarnego wydobywano również podczas budowy na przełomie lat 69/70 .Chojnickiego Domu Kultury, który pobudowany został w zachodniej części byłego cmentarza.
... informacja na podst. treści zawartej m.in. w "Małym Leksykonie Chojnickim" autorstwa Franciszka Pabicha.


Cmentarz ewangelicki został założony w 1621r., po odzyskaniu przez parafię katolicką fary. Gmina protestancka wyznaczyła miejsce cmentarne na wzgórzu za Bramą Gdańską, jednocześnie zaczęto tam wznosić kaplicę, przeciw czemu zaprotestował proboszcz katolicki J.Doręgowski. Sprawa oparła się o króla Zygmunta III, który w 1623r. wziął stronę ewangelików, lecz spór zakończył się dopiero w 1626r. kompromisem przed sądem człuchowskim: ewangelicy otrzymali na 40 lat kościół św.Ducha, zaś kaplicę na cmentarzu nakazano im rozebrać. Cmentarz funkcjonował przez trzy stulecia, stał się miejscem spoczynku pokoleń chojnickich luteran, w tym wielu wybitnych postaci z życia miasta. Od 1921r był nieczynny, a po II wojnie światowej wobec braku opieki ze strony dawnych właścicieli stał się obiektem dewastacji. W związku z tym władze miasta już w 1945r. podjęły starania o skrócenie ustawowego czasu zniesienia cmentarza i decyzję taką uzyskały w 1949r.
... informacje na podst. treści zawartej w "Bedekerze chojnickim" autorstwa Kazimierza Ostrowskiego, Chojnice 2009