Cmentarz ewangelicko-augsburski

Cmentarz ewangelicko-augsburski w Łęczycy

Cmentarz dla ewangelików z Łęczycy założony został prawdopodob­nie na przełomie XVIII i XIX wieku, wraz z ich pojawieniem się w mieście. Po raz pierwszy zaznaczono go (bez opatrzenia nazwą) na planie folwarku Borki pochodzącym z 1801 roku, w rejonie dzisiejszych ulicy Górniczej i Polnej. Zajmuje powierzchnię około 1000 metrów kwadratowych i jest otoczony ceglanym murem, w wielu miejscach wyraźnie nadgryzionym zębem czasu. Tuż przy bramie wejściowej znajduje się parterowy budynek zaadaptowany na cele mieszkalne. Na samym cmentarzu znajdziemy kilkadziesiąt okazałych grobowców: wśród nich są wysokie piaskowcowe lub marmurowe stelle otoczone żelaznymi płotkami, murowane grobowce, krzyże o zróżnicowanych formach, jak również małe nagrobki o popularnych formach spo­tykanych na innych cmentarzach ewangelickich. Szczególną uwagę zwraca wielkie mauzoleum rodziny Boetticherów z lat 80 XIX wieku, umiejscowione na wysokiej platformie i ozdo­bione posągami z piaskowca.
Przechadzając się po nekropolii możemy łatwo dojść do wniosku, że łęczycka społeczność ewangelicka, choć nieliczna, była bardzo zamożna. Wielu jej członków pełniło ważne funkcje w mieście i najbliższej okolicy. Jeden z wspomnianych Boetticherów – Władysław – był administratorem i udziałowcem w zakładzie cukrowniczym znajdującym się w pobliskim Leśmierzu. Inny okazały nagrobek z 1882 roku należy do Karola Trautsolta – pełniącego funkcję naczelnika powiatu łęczyckiego. Edmund Polens, zmarły w 1875 roku, był z kolei pomocnikiem naczelnika. Najstarszym na całym cmentarzu pominikiem jest pochodzący z lat 40 XIX wieku nagrobek Adama Szuberta, dowódcy brygady artylerii. W 1914 roku pochowano również na cmenatrzu 17 żołnierzy niemieckich i rosyjskiego oficera, poległych w dniach 15–16 listopada, w czasie tzw. „Oper­acji łódzkiej”.
Dawne przekazy mówią o niezwykłej urodzie tej nekropolii. Podczas wizytacji gminy ewangelickiej w 1846 roku uznano łęczycki cmentarz za najpiękniejszy w całej diecezji kaliskiej. Tuż przed wybuchem I wojny świa­towej, lub w latach międzywojennych Józef Cichecki pisał o nim, że jest utrzymany w nadzwyczajnym porządku i wiele posiada ślicznych grobowców a także i pomników wybitnych obywateli łęczyckich. Jak wiele innych nekropolii w regionie, po 1945 roku cmentarz pozostał bez należytej opieki; wiele nagrobków zostało zdewastowanych. Zabytkowa przestrzeń stała się miejscem składowania odpadów i alkoholowych libacji. Pod koniec lat 80-tych przyszłość cmentarza stanęła pod dużym znakiem zapytania. Na szczęście, dzięki staraniom działającego w Łęczycy w latach 1991–93 Komitetu Ratowania Cmentarza Ewangelicko-Augsburskiego, nekropolia przetrwała. Dzięki działaniom komitetu, jeden z najbardziej urokliwych, ewangelickich cmentarzy w regionie łódzkim możemy oglądać do dziś. [2014]

źródło: https://osadnicy.info/miejsca/cmentarze/cmentarz-ewangelicko-augsburski-w-leczycy/