Most Bramy Toruńskiej

Most na Trynce (Trynka płynie w tym miejscu betonowymi kręgami ułożonymi pod ziemią. Pod mostem znajduje się aleja spacerowa) może się okazać, najstarszym ceglanym mostem w Polsce. Dotychczas uważano, że najstarsze zabytki tego typu znajdują się w Reszlu oraz Kłodzku, i pochodzą z końca XIV w. Grudziądzki most przy ulicy Klasztornej, miałby pochodzić z pierwszej połowy XIII w.
Analiza materiału z jakiego zostały wykonane najstarsze fragmenty obiektu wskazują, że są one charakterystyczne dla architektury pierwszej połowy XIII w. płyty ceglane oraz cienka „oliwska” cegła (grubości 6,5 cm) także typowa dla budownictwa tego okresu.
Najstarszą część mostu stanowi arkada o łagodnym łuku zbudowana właśnie z „oliwskiej” cegły. Najprawdopodobniej takich arkad jest więcej, lecz zostały zakryte późniejszymi konstrukcjami. Nad późnoromańską arkadą znajdują się bowiem łuki gotyckie, wykonane z grubszej cegły, tzw. „palcówki” i są
efektem XIV-wiecznej przebudowy mostu. Także przypory podtrzymujące przęsła pochodzą z XIV w.
Na zabytkowe warstwy ceglane nałożone są warstwy młodsze, XIX i XX-wieczne. Dlatego do
dziś obiekt nie stracił nic ze swej funkcyjności i nadal pełni rolę łącznika komunikacyjnego.


Brama Toruńska uchodziła za najokazalszą z bram dawnego Grudziądza. Była w kształcie dwupiętrowej, czworobocznej baszty obronnej z ostrołukowym otworem wjezdnym.
Jeśli wierzyć sporządzonej w drugiej połowie XX w. rekonstrukcji w postaci makiety dawnego
Grudziądza, baszta zwieńczona była czterospadowym dachem. Na rycinie z połowy XIX w.
dach taki już nie istnieje natomiast zauważyć można poszarpane i zniszczone górne
krawędzie budowli. Widoczne też są blendy, czyli typowe dla gotyku zaślepienia okienne.

W czasach świetności Brama Toruńska posiadała wysunięte za most mocno ufortyfikowane
przedbramie. Jeszcze w pierwszej połowie XIX w. bramy grudziądzkie, tak jak przed
wiekami, pełniły swe obowiązki i były na noc zamykane. W tym pewnie czasie pomieszczenia
budynku zostały zamienione na mieszkania, a na początku drugiej połowy XIX w. magistrat
podjął decyzję o całkowitej rozbiórce Bramy Toruńskiej