Śląska 1

Budynek przy ul. Śląskiej 1 zbudowany został około 1870r., jako jednorodzinny dom mieszkalny. Usytuowany został na obszernej działce położonej w północno-wsch. narożniku kwartału zabudowy na Przedmieściu Pyrzyckim nieopodal kościoła św. Ducha. Przedmieście to istniejące w Stargardzie od czasów średniowiecza było w ciągu wieków wielokrotnie przekształcane. Trwałym punktem w kompozycji urbanistycznej był kościół św. Ducha i przebiegający obok niego trakt Pyrzycki - ob. Bogusława IV. Istniejące obecnie rozplanowanie kwartałów i ulic położonych na południe od kościoła św. Ducha powstało w ciągu 2 poł XIX wieku. Od tamtego czasu datuje się również część istniejącej tu zabudowy. Omawiany dom zbudowany został jako jeden z pierwszych przy narożniku ul. Śląskiej i Bogusława IV. Elewacje domu wyznaczały tym samym linię zabudowy ul. Śląskiej, przy której na przełomie XIX i XX wieku powstały dalsze budynki - kamienice czynszowe. Dom przy ul. Śląskiej, w okresie międzywojennym należał do stargardzkiego kuratora Neumanna. W piwnicach domu znajdował się skład wina i winiarnia. Na parterze znajdowały się gabinety i pomieszczenia reprezentacyjne, na poddaszu sypialnie. W 1939r., po wybuchu II wojny światowej w domu urządzona została drukarnia miejska. Ściany działowe na parterze zostały wyburzone a w powstałej w ten sposób hali ustawiono maszyny drukarskie. Na poddaszu znajdowała się kuchnia i pokoje mieszkalne. W 1945r. budynek szczęśliwie ocalał. Przejęty został przez miasto i przekazany w użytkowanie już w czerwcu 1945r. Szczecińskim Zakładom Graficznym Oddziałowi w Stargardzie Szczecińskim. W 1977r. budynek przekazany został Spółdzielni Pracy Poligraficznej i Rzemiosł Artystycznych ,,Intropol" w Koszalinie. W 1980r. decyzją wojewody szczecińskiego został przekazany w użytkowanie Woj. Usługowej Spółdzielni Inwalidów w Szczecinie. W 1995r. budynek stał się własnością w/w Spółdzielni. Przez cały okres powojenny do chwili obecnej funkcjonuje tu drukarnia i introligatornia. Aktualnie (tj.1996r) planuje się przeniesienie tej funkcji w inne miejsce. Budynek wzniesiony jest w stylu eklektycznym z elementami ,,kostiumu francuskiego".

Prace budowlane i konserwatorskie, ich przebieg i dokumentacja. Zainstalowana w budynku w 1939r. drukarnia została uruchomiona przez Szczecińskie Zakłady Graficzne już 20 czerwca 1945r. Do pocz. lat siedemdziesiątych w budynku nie prowadzono większych prac remontowych poza bieżącymi naprawami. Z uwagi na zagrożenia substancji budowlanej w 1977г. ówczesny użytkownik budynku zlecił wykonanie ekspertyzy stanu technicznego. Stwierdzono w niej, że stan budynku jest bardzo zły - zwłaszcza pokrycie dachu. stropy i schody. W 1978r. wymieniono instalacje elektryczne. W 1981 r. nowy użytkownik obiektu zlecił ponownie wykonanie ekspertyzy wytrzymałości stropów. W latach 1981-1982 przeprowadzono gruntowny remont budynku, w trakcie którego wybudowano nową klatkę schodową, wymieniono stropy nad parterem, wymieniono stolarkę drzwi, część stolarki okien instalacje elektryczne. Naprawiono papowe pokrycie tarasu na dachu. Dokumentacja techniczna przechowywana jest w biurze Woj. Usługowej Spółdzielni Inwalidów w Szczecinie.

(Wojtek W.S za Ośrodek Dokumentacji Zabytków)