Cmentarz żydowski

Kirkut na tzw. Kierkowie, to powstały w 1821 r. trzeci z kolei (na pozostałych nie zachowały się ślady kultury żydowskiej, a z drugiego z kolei przy ul. Górki tzw. Starego Kirkutu, pozostał jedynie duży pusty plac), cmentarz żydowski w miejscowości Żarki. Jest to jeden z największych i najciekawszych cmentarzy żydowskich leżących na terenie Jury Krakowsko-Częstochowskiej. Zajmuje powierzchnię ok. 1,5 ha, zlokalizowanych przy ul. Polnej. Na cmentarzu znajduje się (zgodnie z inwentaryzacją z lat 1983-1985) około 900 nagrobków. Najstarszy zachowany nagrobek pochodzi z 1835 r. W latach 80-tych XX w. dzięki staraniom, przewodniczącego American and International Societies for Yad Vashem, Panu Eli Zborowskiemu, cmentarz uporządkowano i wykonano lapidarium. W roku 2004 miłośnicy Żarek wraz z E. Zborowskim, doprowadzili do wydania w formie książkowej naukowej inwentaryzacji cmentarza przez Katedrę Judaistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Do naszych czasów zachowało się w różnej formie (także szczątkowej) ok. 700 nagrobków. Znajdują się to stojące i już powalone stele-macewy, grobu tumbowe i obramowane, także resztki obelisków z piaskowca, wapienia, granitu, betonu. Znajdowały się tu także najprawdopodobniej obeliski żeliwne, jednakże te nie zachowały się do naszych czasów. Na nagrobkach można zobaczyć bogatą symbolikę, w tym bardzo rzadko spotykane motywy gwiazdy 8 i 12 ramiennej. Unikatowe jest także liternictwo, zawierające zapisy hebrajsko-polskie, oraz arabskie daty. Na terenie cmentarza w dniu 6 października 1942 r. w trakcie likwidacji miejscowego getta naziści rozstrzelali ok. 300 osób pochodzenia żydowskiego. Dziś teren cmentarza nie jest ogrodzony. Zobaczyć go może każdy, kto znajdzie się w Żarkach, i odnajdzie oznakowany Szlak Kultury Żydowskiej.