Kościół św. Jana Chrzciciela

Kościół klasztorny p.w. św. Jana Chrzciciela, ob. parafialny, ul. Cieplicka 9, od 1945 r. prowadzony przez księży pijarów . Wpisany do rejestru zabytków pod nr 840 decyzją z dn. 5.01.1961 r.
Wzmiankowany w 1318, obecny zbudowany po 1714 r. (wczesny barok) w miejscu wcześniejszego (XVI/XVII), zapewne z wykorzystaniem jego murów. Proj. architektoniczny C. Jentsch z Jeleniej Góry, wykonany w latach 1712-1714. Konsekracja w 1736.
Murowany o zwartej bryle, nakryty dwuspadowym dachem ceramicznym; halowe wnętrze z szeregiem kaplic wnękowych i empor, wyposażenie późnobarokowe (ambona, rzeźby); na rzucie prostokąta z nie wydzielonym z bryły, prosto zamkniętym prezbiterium. W krypcie do lat sześćdziesiątych XIX w. spoczywały jeszcze prochy 44 członków rodu Schaffgotschów. W zestawieniu ze skromną bryłą i surowymi w formie elewacjami, wnętrze o bogatszym, architektoniczno-rzeźbiarskim wystroju, wykonanym w 1 i 2 połowie XVIII w. w warsztatach mistrzów: J. Knechtela z Cieplic, J. J. Friedricha z Lubomierza, Wagnerów z Jeleniej Góry, B. Herdena z Krzeszowa; w rzeźbiarskim ołtarzu głównym obraz M. Willmanna (1687), pod chórem muzycznym trzy obrazy z warsztatu Willmanna (autorstwa Hoffmanna). Portal główny i rzeźby w elewacji szczytowej 4 ćw. XVIII.
Renowacja kościoła pod nadzorem architekta Fliegela w 1798. Po sekularyzacji majątku klasztornego w 1810 r. kościół parafialny pod zarządem diecezji wrocławskiej. Generalny remont i renowacja pocz. XX w. oraz w latach 1960 1969 (pokrycie dachu, tynkowanie i malowanie elewacji, częściowa konserwacja wnętrza); remont dachu wykonano w 1978.
Stan zachowania: średni; liczne ubytki tynku w elewacjach, wyposażenie wnętrza po konserwacji.
Zalecenia konserwatorskie:
— wskazany remont elewacji, poprzedzony badaniami stratygraficznymi,
— konieczna konserwacja osiemnastowiecznych, kamiennych portali i rzeźb w elewacjach,
— zachować bryłę, formę i ceramiczne pokrycie dachu, lizenowe podziały elewacji, wykrój okien,
— zachować emporowo-halową dyspozycję wnętrza z kaplicznymi wnękami oraz ścienno-filarową konstrukcję, sklepienia kolebkowe z lunetami, barokowy wystrój i wyposażenie (ambona, rzeźby, obrazy olejne),
— zachować osiemnastowieczną stolarkę i okucia drzwi, kratę okna elewacji południowej,
— zalecane badania architektoniczne i archeologiczne fundamentów, kruchty i murów budowli.

Studium historyczno - urbanistyczne 2002