†

Szpital powiatowy (stary)

Szpital św. Pawła został utworzony w 1875 r. jako szpital powiatowy i zarazem miejski. Zastąpił on istniejący wcześniej dom schronienia-szpital prowadzony przez władze kościelne i utrzymywany z czynszów i dzierżaw nieruchomości kościelnych. Nowy szpital wyposażony w 10 łóżek początkowo korzystał z budynku starego szpitala w trudnej do ustalenia lokalizacji (być może był to nieistniejący już budynek parterowy przy pl. Sienkiewicza 6). Szpital przeznaczony był dla chorych z powiatu tureckiego i początkowo również kolskiego. Utrzymywany był głównie z dobrowolnych składek mieszkańców. Pozostałe źródła dochodów stanowiły opłaty za pobyt w szpitalu, składki roczne z kasy miasta i wpływy z loterii fantowych. Przy szpitalu zatrudniony był lekarz, felczer i nadzorca.

W 1885 r. dzięki zebranym funduszom możliwe było zakupienie i zaadaptowanie na potrzeby szpitala piętrowej kamienicy pod obecnym adresem pl. Sienkiewicza 8. Dzięki temu liczba łóżek zwiększyła się do 27. Budynek wzniesiono prawdopodobnie w latach 70. według typowego projektu podobnie jak pozostałe kamienice przy placu, jednak znacznie zmodyfikowanego. Był to budynek podpiwniczony o dość urozmaiconym historyzującym wystroju fasady z balkonem nad głównym wejściem. Na początku XX w. teren szpitala uległ rozszerzeniu na południe i sięgał ul. Uniejowskiej i Korytkowskiej. Po zaadaptowaniu piętrowej oficyny położonej przy północnej granicy terenu oraz wybudowaniu parterowego pawilonu chorób zakaźnych w miejscu, gdzie obecnie stoi blok mieszkalny pod adresem Uniejowska 1b, liczba łóżek w szpitalu wzrosła do 52. Na wschodnim krańcu terenu przy ul. Korytkowskiej (w zachodniej części obecnego parkingu na tyłach hotelu „Barbórka”) zlokalizowana była drewniana kaplica pogrzebowa zwana potocznie trupiarnią. W 1911 r. zarządem szpitala zajęły się Siostry Miłosierdzia. Siostry pracowały w szpitalu również w okresie międzywojennym, a także po wojnie aż do lat 60. W sąsiednich budynkach pod nr 6 i 7 siostry prowadziły przytułek dla starców i kalek.

Podczas II wojnie światowej główny budynek rozbudowano od strony południowej i przeniesiono główne wejście na południową ścianę szczytową. Obok w pobliżu ul. Uniejowskiej wzniesiony został obszerny drewniany barak przeznaczony dla rannych żołnierzy z frontu wschodniego, rozebrany po wojnie.

W latach 50. przy wschodniej granicy terenu usytuowano parterowy budynek pogotowia ratunkowego z garażem. W 1964 r. szpital powiatowy dysponujący wtedy liczbą 117 łóżek został przeniesiony do nowego większego budynku na ul. Poduchowne 1. Stary budynek główny przeznaczono na przychodnię lekarską. Jednocześnie w drugiej połowie lat 60. wzniesiony został istniejący do dziś nowy budynek stacji pogotowia ratunkowego z garażami w parterze. We wschodniej części terenu dawnego szpitala wybudowano w 1971 r. automatyczną centralę telefoniczną, a w późniejszym czasie w południowej części po zburzeniu nieczynnego pawilonu chorób zakaźnych i kaplicy pogrzebowej powstały trzy budynki mieszkalne dla pracowników służby zdrowia.

W latach 90. budynek główny dawnego szpitala przestał być użytkowany i po pożarze został rozebrany w 1996 r. Później rozbiórce uległy również parterowe budynki od strony placu Sienkiewicza i piętrowa oficyna, a budynek stacji pogotowia po przeniesieniu jej do nowego szpitala przeznaczony został na cele mieszkalne. Obok wybudowana została stacja obsługi samochodów. Teren od strony placu Sienkiewicza do dziś pozostał niezabudowany. Jeden z projektów z ostatnich lat przewidywał usytuowanie tu nowego budynku Urzędu Stanu Cywilnego.